معرفی واحد و شرح وظایف
محرم چگینی
 
سمت : کارشناس مسئول مدیریت کاهش خطر بلایا
مدرک : کارشناس بهداشت محیط



جمهوری اسلامی ایران درمعرض انواع مخاطرات طبیعی وانسان ساخت قراردارد وطی صدهاخیرپیامدهای ناگواری رامتحمل شده است. درراستای تحقق اهداف برنامه پنجم توسعه اجتماعی،اقتصادی وفرهنگی جمهوری اسلامی ایران وهدف کلان نظام سلامت مبنی بر"کاهش خطرناشی ازمخاطرات طبیعی وانسانس اخت درسطح جامعه ومنابع و تسهیلات نظام سلامت"، "برنامه عملیات پاسخ بهداشتی به بلایا و فوریتها" که توسط مراکز ودفاتر معاونت بهداشت وباهدایت فنی واحد مدیریت وکاهش خطر بلایا تدوین شده، سند ارزشمندی است که برای اولین باردریک قالب منسجم درحوزه بهداشت عمومی کشوربه منصه ظهوررسیده است.
نقش حوزه بهداشت عمومی دربلایا نقش غیرقابل انکاروحیاتی است که درهرچهار فاز مدیریت بلایا اعم ازپیشگیری وکاهش آسیب، آمادگی، پاسخ وبازیابی ،نمودهای عملیاتی ومشخصی دارد. کلیه اسناد بالا دستی شامل چهارچوب عملیات یهیوگو،برنامه پنجم توسعه اجتماعی،ا قتصادی وفرهنگی واهداف کلان نظام سلامت جمهوری اسلامی ایران، ضمن تاکید برپیشگیری وکاهش آسیب برآمادگی نظام سلامت برای مقابله بابلایا تاکید دارند " برنامه ملی عملیات پاسخ بهداشتی در بلایا وفوریتها" یا Public Health Disaster & Emergency Operation Plan که به اختصار EOPخوانده میشود، تلاشی است دراین راستا وپاسخ به تقاضای دائمی و روبه افزایش تیمهای بهداشتی برای دراختیارداشتن دستورالعملهای روزآمد که حاصل تشکیل"شورای راهبری بازبینی مستمردستورالعملهای بهداشتی دربلایا" متشکل از روسای مراکز و دفاتر معاونت بهداشت وزارت بهداشت،درمان وآموزش یپزشکی است. به منظورتدوین این سند،درابتدا فرمت استانداردی براساس مطالعات نظری وتجربیات میدانی توسط واحد مدیریت وکاهش خطربلایا ی معاونت بهداشت تهیه ودراختیارمراکزودفاترمعاونت بهداشت وزارت قرارگرفت. سپس سعی شد تا با بهرهمندی از دستورالعملهای قبلی وتجربیات گذشته،چهارچوبی
برای برنامه ریزی عملیات پاسخ دربلایا درحوزه بهداشت عمومی تدوین شود تادانشگاههای علوم پزشکی بتوانند برنامه ویژه ومتناسب خودرا برآن اساس تدوین نمایند.


شرح وظایف

برنامه­های مدیریت و کاهش خطر بلایا در حوزه بهداشت عمومی
·          پیمایش ملی برنامه­ها و دستاوردهای معاونت­های بهداشت در مدیریت و کاهش خطر بلایا
·          ارزیابی خطر بلایا در نظام شبکه در ابعاد آمادگی عملکردی و ایمنی سازه­ای و غیرسازه­ای
·          تدوین و پایلوت برنامه ادغام مدیریت و کاهش خطر بلایا در نظام شبکه بهداشتی درمانی
·          شناسنامه آسیب­ها و خسارات ناشی از مخاطرات طبیعی و انسان ساخت
·          بازبینی مستمر دستورالعمل­ ارایه خدمات بهداشتی در بلایا
·          ایمن­سازی تسهیلات بهداشتی در برابر بلایا

کارکردهای حوزه بهداشت عمومی در مدیریت و کاهش خطر بلایای طبیعی و انسان­ساخت
 
قبل از وقوع بلایا:
·         ارزیابی آسیب­پذیری و آمادگی تسهیلات و منابع بهداشتی
·         اجرای اقدامات کاهش آسیب­پذیری و ارتقای آمادگی تسهیلات و منابع بهداشتی
·         جلب مشارکت عمومی برای اجرای برنامه­های سلامت-محور کاهش خطر بلایا
·         آگاه­ سازی عمومی درباره راهکارهای ارزیابی و کاهش خطر بلایا
·         تدوین برنامه پاسخ هماهنگ و موثر با مشارکت سایر بخش­ها
·         ذخیره­ سازی لوازم و ملزومات ارایه خدمت بهداشتی اولیه در فاز پاسخ
·         استقرار فرآیند سامانه هشدار اولیه مخاطرات در تسهیلات بهداشتی
·         اجرای برنامه­های آموزش تخصصی برای مدیران و کارکنان بهداشتی
·         اجرای تمرین­های آمادگی بلایا در تسهیلات بهداشتی و جامعه

در زمان وقوع بلایا:
·         ارزیابی سریع آسیب­ها و نیازهای تسهیلات بهداشتی و جامعه
·         ارزیابی مستمر نیازهای بهداشتی جمعیت آسیب­دیده
·         ارایه مراقبت­های بهداشتی اولیه هماهنگ، به­موقع و موثر
·         پایش و ارزشیابی اثربخشی ارایه مراقبت­های بهداشتی اولیه


پس از وقوع بلایا:
·         تدوین برنامه بازیابی تسهیلات بهداشتی با رویکرد توسعه پایدار
·         بازسازی تسهیلات و بازیابی برنامه­های بهداشتی آسیب دیده
·         مشارکت در تدوین و اجرای بازیابی روانی-اجتماعی جامعه
پایش و ارزشیابی اقدامات فاز بازیابی بلایا